KOŁDRA TERAPEUTYCZNA SENIORA

Kołdrę szyje się metodą patchworkową z różnych materiałów i dodatków. Do uszycia niezbędna jest maszyna krawiecka oraz osoba, która potrafi ją obsługiwać. Inne osoby mogą przygotować materiały, dodatki, koncepcję, czy też ręczne zszycie materiałów (tzw. fastrygowanie), które ułatwi dalsze prace.

Kołdra może mieć różne wymiary np. małego koca (120x140 cm) lub standardowej kołdry (160x200 cm). Zszyta powinna być maszynowo z kwadratów np. o wymiarze 20x20 cm lub 25x25 cm. Ważne, aby kwadraty były z różnych, kontrastowych w fakturze materiałów np. bawełna, jeans, welur, len, sztruks, satyna, aksamit, tiul. Kwadraty łączymy ze sobą i warto je naszyć na przyjemny, ciepły materiał typu „Minky” (polar, który składa się z bardzo dobrej jakości włókien poliestrowych).

Ponadto w kilku miejscach patchworku powinny być naszyte różne elementy atrakcyjne dla seniora np. suwaki, lamówki, koronki, frędzle, rzepy, guziki, gumki lub kieszenie, w których opiekun może ukrywać atrakcyjne fanty np. cukierek, fotografię, kartkę z miłymi słowami/życzeniami.

Najlepiej, aby kołdra była spersonalizowanym projektem tzn. uwzględniającym potrzeby, zainteresowania i wspomnienia osoby, dla której jest szyta. Na przykład dla pani, która kochała całe życie koty i ogród można uszyć kołdrę z kolorowych materiałów z grafiką kwiatów oraz wszytą maskotką pluszowego kota. W procesie testów niniejszej innowacji taka kołdra została uszyta i osoba chora bardzo przyjaźnie zareagowała na maskotkę – często głaskała koci ogon, co powodowało uśmiech na jej twarzy, uspokojenie, zrelaksowanie, a nawet wspomnienia.

Kołdrę można uszyć osobiście, rodzinnie, ale też może być wykonana w ramach działań wolontariackich. Na przykład przez zdrowe seniorki i seniorów, którzy w ramach zajęć międzypokoleniowych i/lub aktywizacyjnych spotykają się w placówkach takich jak kluby seniora, dzienne domy pomocy, biblioteki i centra aktywności lokalnej. Następnie kołdry mogą być przekazane do rodzin oraz specjalistycznych placówek np. domów opieki, hospicjów. Dzięki tego rodzaju inicjatywom wszyscy odnoszą wymierne korzyści:

• zdrowi seniorzy – poczucie sprawczości i bycia potrzebnym,
• opiekunowie, terapeuci – wsparcie w codziennej pracy,
• osoby chore – wartościową i przyjemną terapię funkcji poznawczych.

Przed zastosowaniem kołdry, jako nowości w otoczeniu chorego warto go z nią nieco zapoznać. Pokazać, wyjaśnić, pokierować dłonie na atrakcyjne materiały i elementy. Dotykanie, gładzenie, zapinanie guzików, suwaków, rzepów, czy też pociąganie za sznurki i wstążki stanowi doskonałą stymulację poznawczą, wprowadza element nowości i rozrywki, daje ukojenie dla niespokojnych rąk co pozwala też na rozładowanie napięcia i negatywnych emocji.

Badania i testy innowacji wykazały, że osoba z demencją doświadcza poczucia sukcesu i satysfakcji odnajdując w kołdrze, coś co sprawia jej przyjemność. To poczucie sprawczości oraz odczuwanie różnych bodźców przynosi często zdumiewające efekty. Milcząca, wycofana seniorka zaczyna opowiadać, natomiast nadmiernie aktywny motorycznie pan uspokaja się, spędza większość czasu gładząc lub ściskając wybrane obszary kołdry.
Kolorowa i atrakcyjna kołdra dotykowa może być bodźcem do nawiązania rozmowy. Do naszytych kieszonek można chować listy, małe upominki i fanty np. jesienny kasztan może zainicjować rozmowę na temat wspomnień dotyczących tej pory roku itp. Kołdra może stanowić pomocne narzędzie w terapii przyłóżkowej oraz swego rodzaju antidotum na codzienne trudności np. odwracać uwagę chorego od sytuacji, których nie lubi (m.in. podczas zabiegów higienicznych lub krótkiej wizyty kogoś obcego w domu).

Niektóre pozytywne reakcje chorych mogą trwać jedynie kilka minut, ale nie należy tego lekceważyć bo te krótkotrwałe efekty są bardzo ważne w odnajdywaniu wrażeń.

Może się zdarzyć, że kołdra nie zainteresuje osoby chorej już pierwszego dnia. Warto wówczas pokazać ją ponownie w innym terminie lub pozostawić w widocznym miejscu i co jakiś czas o niej wspominać, pokazywać, opowiadać.